Цаг үе
Төрийн банк нь Нидерланд улсын Фронтклэйр байгууллагатай анхны синтетик төгрөгийн хил дамнасан репо хэлцлийг амжилттай хийлээ
2025 оны 2 дугаар сар. Фронтклэйр нь Валют арилжааны сан (TCX)-ийн хеджээр баталгаажсан 31 сая ам.долларын синтетик төгрөгийн хил дамнасан буцаан худалдан авах хэлцэл (репо)-ийг Монгол Улсын Төрийн банктай байгууллаа.
Зээлийн эрсдэл, хууль эрх зүйн эрсдэл болон үйл ажиллагааны эрсдэл, түүнчлэн макро эдийн засгийн нөхцөл байдлаас хамаарч зээлдэгчийн барьцааны үнэ цэнэ буурах эрсдэл нь Монголын банкуудад дэлхийн мөнгөний зах зээлтэй холбогдоход бэрхшээлүүд дагуулсаар байна. Энэхүү хэлцэл нь Төрийн банканд дэлхийн зах зээлээс дотоод валютын санхүүжилт авах боломжийг олгосон. Мөн Фронтклэйр уг хэлцлийн зохицуулалт, санхүүжилтийн бүтцийг Монголын хууль эрх зүйн болон үйл ажиллагааны тодорхой сорилтуудыг шийдвэрлэхэд тохируулж болохыг дахин харууллаа.
“Фронтклэйр нь 2018 оноос хойш Монгол Улсад 10 гаруй репо болон своп хэлцлийг амжилттай хийсэн. Бид Евробондыг барьцаалан оффшор эх үүсвэрээр санхүүжилт болон хедж хийх замаар Төрийн банканд синтетик төгрөгийн валютыг шууд олгож, анх удаа дотоод валютын репо хэлцлийг эхлүүлж, амжилттай гүйцэтгэсэндээ баяртай байна. Тухайн хэлцэл нь дотоод болон оффшор барьцаа ашиглан Монголын болон дэлхийн банкууд, хеджийн үйлчилгээ үзүүлэгчдийн хооронд хил дамнасан репо хэлцэл хийх шинэ загварыг бий болгож, Монгол Улсын мөнгөний зах зээлийн цаашдын хөгжлийн жишиг болж байна.” – Андрей Шинкевич, Фронтклэйр байгууллагын Ахлах Дэд Ерөнхийлөгч
“Бид Фронтклэйр байгууллагатай энэхүү анхны синтетик үндэсний мөнгөн тэмдэгтийн хил дамнасан репо хэлцлийг амжилттай хийсэндээ баяртай байна. Фронтклэйр байгууллагатай 2018 оноос эхлэн хамтран ажилласнаас хойш бидний түншлэл улам бэхжиж, олон улсын шилдэг туршлагыг нэвтрүүлснээр Монгол Улсын санхүүгийн зах зээлийн хөгжилд чухал үүрэг гүйцэтгэж байна. Энэхүү шинэлэг хэлцэл нь Төрийн банканд дэлхийн зах зээлээс төгрөгийн санхүүжилт авч, хөрвөх чадварын менежментийг сайжруулах боломжийг олгосон. Энэ жишгээр дэлхийн мөнгөний зах зээлд хүрэх бололцоо олдож байгаа нь дотоодын хөрөнгийн зах зээлийг хөгжүүлэхэд том нөлөө үзүүлэх боломжтой гэж харж байна.”- Өлзийн Гантөр, “Төрийн банк” ХК-ний Гүйцэтгэх захирал
“Энэхүү гүйлгээ нь TCX-ийн Монголын зах зээлийн хөгжилд оруулж буй чухал хувь нэмэр юм. Монголбанкнаас амжилттай хэрэгжүүлсэн дотоодын эрсдэлээс хамгаалах хэрэгслийн үйлчилгээ аажмаар буурч байгаа нь бусад хеджийн үйлчилгээ үзүүлэгчдэд зах зээлийг дэмжих илүү том боломжийг олгож байна. Үүний үр дүнд TCX-ийн олон төрлийн хеджийн гүйлгээг хөнгөвчлөх чадвар болон таатай үнийн нөхцөлүүд нь Frontclear болон бусад нөлөө бүхий хөрөнгө оруулагчдын тусламжтайгаар төгрөгийн зах зээлд томоохон эерэг нөлөө үзүүлж байна. Валютын эрсдэлд үзүүлэх анхаарал нэмэгдэж, энэ нөлөөллийн түүхийн нэг хэсэг болсондоо баяртай байна.” - Xander Goudriaan, TCX Арилжаа хариуцсан захирал
Тухайн хэлцэлд, Европын Сэргээн Босголт Хөгжлийн Банк (EBRD)-аас хөрвөх чадвартай ам.долларын эх үүсвэрийг авч, TCX-тай төгрөг/ам.долларын хедж хийж Төрийн банканд синтетик төгрөгийн репо эх үүсвэрийг олгосон. Энэхүү репо хэлцэл нь Олон Улсын Своп, деривативын холбоо (ISDA)-ны гэрээний дагуу баталгаажсан ба Фронтклэйр нь Монголын зах зээл дэх хууль эрх зүйн асуудлыг харгалзан своп баталгаажуулалтыг тохируулсан. Уг хэлцлийн баримт бичгүүд нь дотоод валютын репо хэлцэлтэй холбоотой үйл ажиллагааны болон хууль эрх зүйн үзэл баримтлалын шилдэг туршлагыг нэвтрүүлж байна. TCX болон Frontclear нь Cardano Development-ийн нэг хэсэг юм.
Фронтклэйр байгууллагын тухай
Фронтклэйр нь хөгжиж буй улс орнуудад мөнгөний зах зээлийн тогтвортой байдлыг дэмжих зорилготой үйл ажиллагаа явуулдаг хөгжлийн санхүүгийн байгууллага юм. Фронтклэйр нь банк хоорондын зах зээл тэр дундаа дотоодын санхүүгийн байгууллагуудад хүртээмж болон хөрвөх чадварыг нэмэгдүүлэх зорилгоор зээлийн баталгаа болон техникийн туслалцаа үзүүлдэг. Фронтклэйр байгууллагын дэлхийн хэмжээнд хэрэгжүүлж буй техникийн туслалцааны хөтөлбөр нь төв банкуудтай хамтран санхүүгийн дэд бүтэц, хууль эрх зүйн орчин болон дотоод зах зээлд оролцогчдын ур чадвар, чадамжийг хөгжүүлэхэд чиглэсэн байдаг. Фронтклэйр нь Европын хөгжлийн санхүүгийн байгууллагууд болон дэлхийн хөгжлийн агентлагуудаас санхүүждэг. Fitch агентлагаас A- үнэлгээ, Moody’s агентлагаас Baa1 үнэлгээ авсан бөгөөд мөн AAA- зэрэглэлтэй Германы хөгжлийн банкнаас (KfW) баталгаа авсан. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг www.frontclear.com цахим хуудаснаас авна уу.
TCX-ийн тухай
TCX нь хөгжиж буй зах зээлд валютын деравитивыг санал болгодог хөгжлийн санхүүгийн байгууллага юм. TCX-ийн хувьцаа эзэмшигчид нь хөгжлийн санхүүгийн байгууллагууд болон нөлөө бүхий хөрөнгө оруулагчдаас бүрддэг бөгөөд сангийн үндсэн зорилго нь дотоодын валютын санхүүжилтийг дэмжих замаар валютын эрсдэлийг арилгах, мөн хөрөнгийн зах зээлийг хөгжүүлэхэд хувь нэмэр оруулах явдал юм. TCX нь дэлхийн хэмжээнд 100 гаруй валютын хугацааны хязгаарлалтгүйгээр кросс валютын своп болох FX форвард хэлцлийг санал болгодог. Тус сан нь Амстердам хотод төвтэй ба S&P агентлагаас A үнэлгээ, Moody’s агентлагаас A1 үнэлгээ авсан. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг https://www.tcxfund.com цахим хуудаснаас авна уу.
Төрийн банкны тухай
Төрийн банк нь төрийн өмчийн оролцоотой олон нийтэд нээлттэй хувьцаат компани юм. Банк нь 2009 онд үүсгэн байгуулагдсан цагаасаа хойш өөрийн чадварлаг боловсон хүчин, дэвшилтэт технологийн тусламжтайгаар найдвартай, цаг алдалгүй үйлчилгээг иргэдийн болон байгууллагын харилцагчдадаа хүргэн ажиллаж, банкны системд хувь нэмрээ оруулж байна. Төрийн банк нь Монгол Улсын банкны системийн нөлөө бүхий таван банкны нэг бөгөөд улсын хэмжээнд 500 гаруй салбар нэгжтэй, иргэдийн банкны үйлчилгээгээр илүү давамгайлдаг. Банк нь олон улсын зээлжих зэрэглэлийн Moody’s агентлагаас B2 үнэлгээтэй. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг www.statebank.mn цахим хуудаснаас авна уу.
Цаг үе
Балбын үер, нурангийн улмаас амиа алдсан хүний тоо 1451-д хүрчээ
Балбын хойд хэсэгт өнгөрсөн сард болсон гамшгийн улмаас амиа алдсан хүний тоо 1451-д хүрснийг тус улсын цагдаагийн байгууллага мэдээлжээ. Есдүгээр сарын 20-ны 17:00 цагийн байдлаар аврах, эрэн хайх ажиллагаа үргэлжилж, 6000 орчим хүн сураггүй хэвээр байна.
Гамшиг наймдугаар сарын 26-нд Балба, Хятадын Төвөдийн хил орчмын өндөр уулын бүсэд мөсөн гол, хад чулуулгийн их хэмжээний нуранги үүссэнээс эхэлжээ. Нурангиас үүссэн лаг шавар, мөс, чулуулгийн урсгал Бхоте Коши болон Тришули голын сав дагуу бараг 100 км үргэлжилж, суурин газар, зам, гүүр, усан цахилгаан станцуудыг сүйтгэсэн байна.
АНУ-ын Геологийн албаны урьдчилсан дүгнэлтээр энэ үйл явдал нь ердийн газар хөдлөлт бус, мөсөн гол оролцсон уулын хажуугийн асар их нуралтаас эхэлсэн бөгөөд үүний дараа хүчтэй үер, хурдас чулуулгийн урсгал үүсчээ.
Олон мянган хүн сураггүй хэвээр байгаа тул эрэн хайх, цогцос таних ажиллагаа үргэлжилж байна. Эрх баригчид танигдаагүй цогцоснуудын ДНХ-ийн дээжийг авч, ар гэрийнхний сорьцтой тулган тогтоох ажлыг явуулж байгаа юм.
Цаг үе
Улаанбаатарт өдөртөө 23 хэм дулаан
Малчид, хадланчид, тариаланчдад зориулсан мэдээ:21-нд ихэнх нутгаар цаг агаар тогтуун, өдөртөө дулаан байна.
2026 оны есдүгээр сарын 21-ний 08 цагаас 20 цаг хүртэл:Ихэнх нутгаар солигдмол үүлтэй. Баян-Өлгий, Увс, Ховд, Хөвсгөлийн зарим сумдын нутгаар 0.0-1.4 мм бага зэргийн бороо орно. Бусад нутгаар бороо орохгүй. Салхи нутгийн хойд хэсээр баруун өмнөөс хойш эргэж, бусад нутгаар баруун өмнөөс секундэд 5-10 метр, тал, хээрийн нутгаар секундэд 12-14 метр хүрч ширүүснэ. Дархадын хотгор, Алтай, Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, Завхан голын эх, Хүрэнбэлчир орчим, Идэр, Тэс, Эг, Үүр, Орхон, Тэрэлж, Онон, Улз, Халх голын хөндийгөөр 16-21 хэм, Их нууруудын хотгор болон говийн бүс нутгийн өмнөд хэсгээр 25-30 хэм, бусад нутгаар 20-25 хэм дулаан байна.
УЛААНБААТАР ХОТ ОРЧМООР:Үүлшинэ. Бороо орохгүй. Салхи баруун өмнөөс секундэд 3-8 метр. 21-23 хэм дулаан байна.
БАГАНУУР ОРЧМООР:Үүлшинэ. Бороо орохгүй. Салхи баруун өмнөөс секундэд 4-9 метр. 22-24 хэм дулаан байна.
ТЭРЭЛЖ ОРЧМООР: Үүлшинэ. Бороо орохгүй. Салхи баруун өмнөөс секундэд 2-7 метр. 19-21 хэм дулаан байна.
2026 оны есдүгээр сарын 22-ноос
2026 оны есдүгээр сарын 26-ныг хүртэлх
цаг агаарын урьдчилсан төлөв
21-22-нд шилжих шөнө Баян-Өлгий, Увс, Сэлэнгэ, Хэнтийн хойд сумд, Хөвсгөлийн зарим сумдын нутгаар 0.0-5.0мм, 22-ны өдөр Баян-Өлгий, Ховд, Увс, Завхан, Архангайн зарим сумдын нутаг, Булган, Сэлэнгэ, Хэнтийн хойд хэсгээр, 22-23-ны шилжих шөнө Баян-Өлгий, Увс, Завхан, Хөвсгөлийн ихэнх нутаг, Архангайн хойд, Булганы өмнөд сумдын нутгаар, 23-ны өдөр Завхан, Хөвсгөл, Архангай, Булган, Сэлэнгийн ихэнх сумдын нутаг, Төв болон Өвөрхангай аймгийн хойд сумдын нутгаар 2.0-12.0 мм, 23-24-нд шилжих шөнө Баян-Өлгий, Ховд, Архангай, Хөвсгөлийн зарим сумдын нутгаар 0.0-3.0мм, Булган, Сэлэнгийн өмнөд, Төв, Хэнтий аймгийн ихэнх нутаг, Дорнодын баруун хэсгээр 0.0-10.0мм, 24-нд Баян-Өлгий, Увс, Завханы зарим сумд, Сэлэнгэ, Төв аймгийн зүүн, Хэнтийн хойд, Дорнодын өмнөд хэсгээр 0.0-3.0мм, 24-25-нд шилжих шөнө Баян-Өлгий, Завхан, Архангай, Дорнодын зарим сумдын нутгаар, 25-нд Баян-Өлгий, Увс, Завхан, Хөвсгөл, Архангай, Өвөрхангай, Төв, Сэлэнгийн зарим сумдын нутгаар бороо, уулаараа нойтон цас орно.
Салхи 22-нд Алтайн салбар уулс болон Арц Богдын өвөр хоолойгоор, 23-нд говь, тал, хээрийн нутгаар секундэд 14-16 метр хүрч ширүүснэ.
Нутгийн хойд хэсгээр сэрүүхэн, Шөнөдөө Завхан, Заг, Байдраг голын эхээр 4 хэм хүйтнээс 9 хэм, Дархадын хотгор, Алтай, Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, Идэр, Тэс, Туул, Тэрэлж, Хэрлэн голын хөндийгөөр 4 хэм хүйтнээс 1 хэм, говийн бүс нутгийн баруун өмнөд хэсгээр 11-16 хэм, Их нууруудын хотгор, говийн бүс нутгийн зүүн өмнөд хэсгээр 6-11 хэм, бусад нутгаар 2-7 хэм дулаан, өдөртөө Алтай, Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, Завхан голын эх, Хүрэнбэлчир орчмоор 10-15 хэм, говийн бүс нутгийн баруун өмнөд хэсгээр 24-29 хэм, Их нууруудын хотгор, говийн бүс нутгийн хойд болон зүүн хэсгээр 20-25 хэм, бусад нутгаар 15-20 хэм дулаан байна.
Цаг үе
Гэрт ойр сургуульд 1-2 дугаар ангийн 9000 гаруй хүүхэд суралцаж байна
Нийслэлийн ерөнхий боловсролын 3000-аас дээш хүүхэдтэй 38 сургуулийг 3 ээлжээр хичээллүүлэхгүй байх, 46-аас дээш хүүхэдтэй 1089 бүлгийн ачааллыг бууруулах зорилгоор “Гэрт ойр сургууль” хөтөлбөрийг хэрэгжүүлж буй. Өнөөдрийн байдлаар нийслэлийн хэмжээнд 21 гэрт ойр сургуульд 1-2 дугаар ангийн 9000 гаруй хүүхэд суралцаж байна. Өнөөдөр “Гэрт ойр сургууль" болох НЕБ-ын 22 дугаар сургууль, НЕБ-ын 73 дугаар сургуулийн орчин, нөхцөлтэй танилцаж, холбогдох хүмүүсээс мэдээлэл авлаа.
Х.Оюунбаатар: Нийслэлийн хөрөнгө оруулалтаар тоног төхөөрөмжүүдийг шинэчилсэн
НЕБ-ын 22 дугаар сургуулийн сургалтын менежер Х.Оюунбаатар “3000-аас дээш сурагчтай “Оюуны ундраа” сургуулийн ачааллыг бууруулах зорилгоор ерөнхий боловсролын “Оюуны ундраа” ахлах сургууль болон НЕБ-ын 22 дугаар сургууль гэж хоёр хуваан хичээл сургалтын үйл ажиллагаа явуулж байна. НЕБ-ын 22 дугаар сургууль “Гэрт ойр сургууль” бөгөөд нэгдүгээр ангийнхан хичээллэж байна. Гэрт ойр сургууль нь хүүхдийн гэрээс сургууль хүрэх зайг ойртуулж, сурах орчныг сайжрууллаа. Энэ хичээлийн жилд манай сургуулийн нэгдүгээр ангид 361 хүүхэд суралцаж байна. 11 бүлэгтэй бөгөөд нэг анги 90 м.кв талбайтай ангид хичээллэдэг. Нийслэлийн хөрөнгө оруулалтаар тоног төхөөрөмжүүдийг шинэчилсэн” гэв.
М.Нямдорж: Гэрт ойр сургууль эцэг, эхийн цаг хугацааг хэмнэж байна
Баянгол дүүргийн 33 дугаар хорооны иргэн М.Нямдорж “Манай хүүхэд нэгдүгээр анги. Нэгдүгээр ангийнхан гэрт ойр сургуульд ахлах ангийнхнаас тусдаа үеийнхэнтэйгээ хамт хичээллэж байгаад баяртай байна. Анги танхим, сандал ширээ хүрэлцээтэй, хүүхдүүд чөлөөт цагаа өнгөрөөх талбайтай, суралцах орчин таатай байгаа учраас олон сургуульд энэ хөтөлбөрийг хэрэгжүүлээсэй гэж хүсэж байна. Хүүхэд сургуульдаа явахад аюулгүй, хол сургууль руу зөөхгүй, эцэг, эхийн цаг хугацааг хэмнэж байна” гэлээ.
Ж.Мөнхцэцэг: Хүүхдэд таатай, тохижилт сайтай, аюулгүй орчин бүрдсэн
НЕБ-ын 22 дугаар сургуулийн бага ангийн багш Ж.Мөнхцэцэг “Хотхоны бага сургууль буюу “Гэрт ойр сургууль” хөтөлбөрийн хүрээнд манай сургууль үндсэндээ гурван байранд хичээллэж байна. Энэ байранд нэгдүгээр ангийн 11 бүлэг, хоёрдугаар ангийн нэг бүлэг нийт 12 бүлэг хоёр ээлжээр хичээллэж байгаа. Гэртээ ойр учраас хүүхдийг сургуульд хүргэж өгч авахад эцэг, эхийн цагийг хэмнэж, холд замд хүүхдийг зөөж ядраахгүй, ойр амьдардаг хүүхдүүдтэйгээ нэг анги, нэг сургуульд хичээллэхээр найз нөхдийн хүрээгээ тэлэх зэрэг эерэг зүйлс их байна. Цэцэрлэгийн байрыг ашиглаж байгаа учраас хүүхдэд таатай, тохижилт сайтай, аюулгүй орчин бүрдсэн” гэсэн юм.
Д.Уламбаяр: Гэрт ойр сургуульд нэг, хоёрдугаар ангийн 240 гаруй сурагч суралцаж байна
НЕБ-ын 73 дугаар сургуулийн Бага боловсролын сургалтын менежер Д.Уламбаяр “Манай сургуулийн хичээлийн Б байр буюу гэрт ойр сургуульд нэг, хоёрдугаар ангийн нийт найман бүлгийн 240 гаруй сурагч суралцаж байна. Энэ жил нэгдүгээр ангийн сурагчид шинэчилсэн хөтөлбөрөөр хичээллэж байгаа. Тус хөтөлбөр нь хүүхдүүдийг сургууль, анги хамт олондоо дасан зохицох, тоглонгоо суралцах боломжийг бүрдүүлснээрээ онцлог. Мөн сурагчдын танин мэдэхүй, сэтгэх чадварыг хөгжүүлэх зорилгоор шатрын сургалтыг зохион байгуулахаар төлөвлөж байна” гэв.
НЗДТГ-ЫН ХЭВЛЭЛ МЭДЭЭЛЭЛ, ОЛОН НИЙТТЭЙ ХАРИЛЦАХ ХЭЛТЭС
-
Цаг үе2025/09/30
Улаанбаатарт шөнөдөө 6 хэм дулаан
-
Шударга мэдээ2022/01/20
Найм хоногт 433 чингэлэг ачаа татан авчээ
-
Шударга мэдээ2022/05/31
“Нийслэлийн нутаг дэвсгэрт худалдаа, үйлчилгээ эрхлэх нийтлэг журам”...
-
Улстөр нийгэм2021/06/08
Төрийн албан хаагчдад зориулсан вебинар сургалтад 19 мянган албан хаагч оролцжээ...